Zmiana warunków pracy nauczyciela przedszkola – krok po kroku
Dyrektor przedszkola z różnych względów może chcieć zmienić stanowisko nauczyciela lub zredukować jego wymiar zajęć. Działanie takie wymaga zaplanowania w arkuszu organizacyjnym i dokonania określonych czynności kadrowych. Sprawdź, jak zmienić warunki pracy nauczyciela przedszkola.
|
Z tego artykułu dowiesz się m.in.:
|
Zaplanuj zmiany w arkuszu organizacyjnym
Każda zmiana warunków zatrudnienia nauczyciela przedszkola musi znaleźć odzwierciedlenie w arkuszu organizacyjnym. Dokument ten zawiera m.in.:
- imię i nazwisko, stopień awansu zawodowego i kwalifikacje poszczególnych nauczycieli,
- liczbę godzin prowadzonych przez nich zajęć.
Zmiana stanowiska pracy czy też zmniejszenie wymiaru zajęć oczywiście musi być uwzględniona w arkuszu organizacyjnym na kolejny rok szkolny.
Może też okazać się, że decyzja o zmianach zapadnie już po przedstawieniu arkusza organizacyjnego organowi prowadzącemu. Wtedy dyrektor musi sporządzić aneks do arkusza. Taki aneks, jeżeli zostanie wydany do 30 września, wówczas musi być poddany opiniowaniu ze strony organizacji związkowych i kuratora oświaty.
|
Opisane zasady dotyczące arkusza organizacyjnego dotyczą także przedszkoli publicznych innych niż samorządowe. Arkusz nie jest natomiast obowiązkowy w przedszkolach niepublicznych. |
Warto dodać, że w przypadku:
- oddziałów przedszkolnych w szkołach podstawowych,
- punktów przedszkolnych (innych form wychowania przedszkolnego)
– wszelkie decyzje podejmuje dyrektor szkoły, w której funkcjonuje oddział lub przy której utworzono punkt.
Jak zmienić stanowisko pracy nauczyciela zatrudnionego w przedszkolu?
Jedną z najpopularniejszych zmian warunków pracy jest modyfikacja stanowiska nauczyciela. Kiedy ma ona miejsce? Do takiej zmiany dochodzi, w przypadku gdy:
- nauczycielowi przydziela się nowe stanowisko pracy obok dotychczasowych,
- nauczycielowi przydzielane jest nowe stanowisko pracy zamiast jednego z dotychczasowych,
- nauczycielowi zabiera się jedno z dotychczasowych stanowisk bez przydzielania nowego stanowiska.
Stanowisko pracy, czyli co? Wykaz stanowisk znajdziemy w:
- tabeli stanowisk w art. 42 ust. 3 Karty Nauczyciela,
- art. 42 ust. 7 pkt 3 lit. b Karty Nauczyciela.
Zmianą stanowiska jest wyłącznie zmiana pomiędzy kategoriami wymienionymi w tych przepisach (wyrok Sądu Najwyższego z 16 lipca 2013 r., II PK 334/12).
|
Ze zmianą stanowiska mamy do czynienia w sytuacji, gdy nauczycielowi przedszkola pracującemu z grupami dzieci młodszych niż 6-letnie przydziela się również grupę 6-latków. Są to bowiem dwa odrębne stanowiska pracy (zob. art. 42 ust. 3 Karty Nauczyciela – poz. 1 i 2 w tabeli). |
Przeniesienie nauczyciela na inne stanowisko pracy - kiedy stosujemy art. 18 KN?
Zmiana stanowiska nauczyciela przedszkola wymaga zawsze jego zgody. W jakiej postaci? To zależy od formy zatrudnienia nauczyciela.
|
Forma zatrudnienia |
Nauczyciel zatrudniony na podstawie mianowania |
Nauczyciel zatrudniony na podstawie umowy o pracę |
|
Rodzaj czynności |
Propozycja przeniesienia służbowego (art. 18 ust. 1 Karty Nauczyciela) |
Porozumienie zmieniające |
|
Jaka forma? |
Rekomenduje się formę pisemną |
Rekomenduje się formę pisemną |
|
Czy jest wymagane uzasadnienie zmiany? |
Nie |
Nie |
|
Czy jest wymagany okres wypowiedzenia? |
Nie |
Nie |
|
Czy jest wymagana zgoda nauczyciela? |
Tak |
Tak |
|
Czy jest wymagana zgoda lub opinia innych organów? |
Nie |
Nie |
|
W przypadku nauczycieli przedszkoli:
zamiast przeniesienia służbowego stosuje się wypowiedzenie warunków pracy i płacy (tzw. wypowiedzenie zmieniające). Polega ono na wręczeniu pracownikowi pisemnej propozycji zmiany warunków zatrudnienia (art. 42 Kodeksu pracy). Propozycja powinna zawierać przyczyny zmniejszenia, jeżeli umowa o pracę została zawarta na czas nieokreślony. W razie odmowy przyjęcia zaproponowanych warunków pracy lub płacy umowa o pracę rozwiązuje się z upływem okresu dokonanego wypowiedzenia. Jeżeli zaś nauczyciel przed upływem połowy okresu wypowiedzenia nie złoży oświadczenia o odmowie przyjęcia zaproponowanych warunków, uważa się, że wyraził zgodę na te warunki. |
Jak zredukować wymiar zatrudnienia nauczyciela przedszkola?
Druga ze zmian polega na zmniejszeniu wymiaru zajęć nauczyciela przedszkola. W tym przypadku rodzaj podejmowanej czynności również zależy od formy zatrudnienia nauczyciela.
|
Forma zatrudnienia |
Nauczyciel zatrudniony na podstawie mianowania |
Nauczyciel zatrudniony na podstawie umowy o pracę |
|
Rodzaj czynności |
Propozycja ograniczenia zatrudnienia (art. 22 ust. 2 Karty Nauczyciela) |
Porozumienie zmieniające |
|
Jaka forma? |
Rekomenduje się formę pisemną |
Rekomenduje się formę pisemną |
|
Czy jest wymagany okres wypowiedzenia? |
Nie (niemniej jednak zmiana dotyczy kolejnego roku szkolnego, dlatego w praktyce wchodzi w życie od 1 września) |
Nie |
|
Czy jest wymagane uzasadnienie zmiany? |
Tak. Ograniczenie zatrudnienia można zastosować w przypadku braku możliwości dalszego zatrudnienia nauczyciela przedszkola z powodu: częściowej likwidacji placówki, zmian w planie nauczania, zmniejszenia liczby oddziałów |
Nie |
|
Czy obowiązują ograniczenia w zakresie zmniejszenia? |
Tak, do połowy tygodniowego obowiązkowego wymiaru godzin zajęć. |
Nie |
|
Czy jest wymagana zgoda nauczyciela? |
Tak |
Tak |
|
Czy jest wymagana zgoda lub opinia innych organów? |
Nie |
Nie |
|
W przypadku nauczycieli przedszkoli:
|
|
Dyrektor zaproponował nauczycielowi gminnego przedszkola przeniesienie służbowe poprzez przydział specjalistycznego stanowiska logopedy zgodnie z kwalifikacjami tego nauczyciela. Na to jednak nie zgodził się nauczyciel, zatem przeniesienie służbowe nie wchodzi w grę. Nadal istnieje możliwość kontynuacji zatrudnienia z nauczycielem w pełnym wymiarze na dotychczasowym stanowisku. Z tego względu nie wystąpią tu podstawy do wypowiedzenia stosunku pracy nauczyciela. Innymi słowy nie można motywować tego wypowiedzenia samym faktem odmowy przyjęcia propozycji przeniesienia służbowego. |
Co w przypadku braku zgody nauczyciela na nowe warunki pracy?
Jak już wskazaliśmy, w każdym przypadku podjęcie danej czynności kadrowej wymaga zgody nauczyciela. Co w razie jej braku? Oczywiście zmiana warunków pracy nie może wejść w życie. To oznacza, że jeżeli dyrektor założył w arkuszu organizacyjnym, że nauczyciel przyjmie propozycję, a tak się nie stało, to musi on sporządzić aneks do arkusza organizacyjnego.
Kiedy możliwe jest rozwiązanie stosunku pracy?
W zależności od okoliczności dyrektor może rozważyć nawet wypowiedzenie stosunku pracy. Rozwiązanie umowy musi być jednak oparte na konkretnej przyczynie. W przypadku nauczycieli zatrudnionych na czas nieokreślony w pełnym wymiarze zajęć taką przyczyną może być wyłącznie brak możliwości dalszego zatrudnienia w pełnym wymiarze zajęć z powodu:
- częściowej likwidacji przedszkola,
- zmian w planie nauczania,
- zmniejszenia liczby oddziałów (art. 20 ust. 1 pkt 2 Karty Nauczyciela).
W pozostałych przypadkach wypowiedzenie stosunku pracy może być oparte na innych przyczynach, ale zawsze muszą być one rzeczywiste i uzasadnione. Rozwiązanie stosunku pracy z nauczycielem z powodu braku zgody na zmniejszenie obowiązkowego wymiaru zajęć czy zmianę stanowiska pracy nie będzie stanowiło wystarczającej przyczyny wypowiedzenia. Dotyczy to także przedszkoli publicznych innych niż samorządowe oraz niepublicznych.
- Ustawa z 26 stycznia 1982 r. – Karta Nauczyciela (tekst jedn.: Dz.U. z 2024 r. poz. 986) – art. 18 ust. 1.
- Ustawa z 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (tekst jedn.: Dz.U. z 2025 r. poz. 277) – art. 30 § 4.
- Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z 28 lutego 2019 r. w sprawie szczegółowej organizacji publicznych szkół i publicznych przedszkoli (tekst jedn.: Dz.U. z 2023 r. poz. 2736) – § 17 ust. 1 pkt 2.
Podobne artykuły
Zobacz również
Aktualny numer
Wydanie nr 149 - Styczeń 2026 r.
Narzędzia i szkolenia
Skorzystaj z porad ekspertów
Sprawdź »
Testuj bezpłatnie Portal przedszkolny przez 48 godzin
